ECB neemt grote risico’s

(EP Briefing Paper doc) – Op 8 december 2011 nam de raad van bestuur van de ECB een aantal onconventionele besluiten – zonder precedent. Deze maatregelen waren vooral bedoeld om de interbancaire geldmarkt te stabiliseren en de funding van banken te vergemakkelijken door een massieve injectie van liquiditeit in het bankensysteem. Zij omvatten ook de introductie van driejaarsleningen (LTRO’s), versoepeling van de eisen voor het onderpand van banken bij de ECB voor met name staatsleningen van zuidelijke EU-lidstaten en verlaging van de verplichte minimum reserveratio van commerciële banken bij nationale centrale banken (NCB’s) van 2 naar 1 procent van de passiva.

Het ECB-beleid brengt drie aanzienlijke risico’s met zich mee. Ten eerste is een onbalans ontstaan tussen de NCB’s in de kern van de eurozone en die in de periferie. Ten tweede is in de ECB-balans een aanzienlijke mismatch opgetreden tussen financiering en uitzettingen. Hierdoor is een groot deel van de balans uitgehold en onbeheersbaar. Ten derde heeft de ECB in drie maanden tijd 1 biljoen euro (10% van het BBP van de eurozone) aan liquiditeit in het systeem gepompt. Nu de economische groei naar verwachting eind 2012 weer aantrekt, dreigt het gevaar van een hogere inflatie als gevolg van deze enorme en plotselinge toename van de geldhoeveelheid M3.

Aangezien er zelfs geen discussie is over intrekking van deze uitzonderlijke ECB-maatregelen op afzienbare termijn, zal een beslissing daartoe vermoedelijk te laat komen. De inflatie zal weer oplopen. De ECB-doelstelling van financiële stabiliteit staat kennelijk boven die van monetaire stabiliteit op de korte en middellange termijn. Dit beleid is niet houdbaar omdat het de financiële stabiliteit op de langere termijn ernstig ondermijnt.

Ten slotte helpen de LTRO’s van de ECB de banken niet alleen met liquiditeit, maar ook met hun solvabiliteitsproblemen. Daarmee wordt de herstructurering van de bankensector in de zuidelijke landen van de eurozone nodeloos vertraagd. De ECB is dominant op het level playing field tussen banken in het noorden en het zuiden, en is mede verantwoordelijk voor het kunstmatig in leven houden van niet-levensvatbare banken in de zuidelijke landen.

(EP Briefing Paper abstract, geautoriseerde vertaling en samenvatting).